Պատկերացնում եմ այն մարտահրավերները, որոնք ծառանալու են իմ առջև. Էդգար Շաթիրյան

Պատկերացնում եմ այն մարտահրավերները, որոնք ծառանալու են իմ առջև. Էդգար Շաթիրյան

Օրերս հայտնի դարձավ ՀՀ կառավարության կողմից առաջադրված ՍԴ դատավորի թեկնածուի անունը՝ Էդգար Շաթիրյան: Վերջին շրջանում Սահմանադրական դատարանի շուրջ ստեղծված աղմկահարույց քննարկումների ալիքն անտարբեր չանցավ նաև Էդգար Շաթիրյանի կողքով՝ նրան արժանացնելով թե՛ դրական, և թե՛ բացասական որակումների:

Տեղեկատվության համար նշենք, որ իրավաբանական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ 40-ամյա Էդգար Շաթիրյանը իրավական բավականին հարուստ ճանապարհ է անցել՝ ունեցած գիտելիքներն ու ռեսուրսները ծառայեցնելով պետության զարգացմանը: Ամենակարևորներից նշենք «Կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողովի մասին» և հարակից օրինագծերի փաթեթի մշակումն ու ընդունումը, որին Էդգար Շաթիրյանն անմիջական մասնակցություն է ունեցել:

GPnews.am-ը Էդգար Շաթիրյանի հետ զրուցել է նրա անցած ճանապարհի, նպատակների, ՍԴ դատավորի թեկնածուի պաշտոնում առաջադրվելու և նրան սպասվող հնարավոր մարտահրավերների մասին:

Կառավարության կողմից ՍԴ դատավորի թեկնածու առաջադրվելը սպասելի՞ էր Ձեզ համար:

-Պաշտոնական առաջադրմանը նախորդել են որոշակի գործընթացներ՝ հանդիպումներ են եղել տարբեր սուբյեկտների, այդ թվում՝ ԱԺ իշխող խմբակցության ներկայացուցիչների հետ: Այդ քննարկումների արդյունքներով, թերևս, նպատակահարմար համարվեց առաջադրել իմ թեկնածությունը: Այդ համատեքստում պատասխանատվություն ստանձնելու հարցի առնչությամբ, բազմիցս նշել եմ և վերահաստատում եմ՝ ՍԴ-ի հետ կապված իրավիճակը սկզբունքորեն այլ է և որևէ այլ, այդ թվում՝ դատական իշխանության մարմնի հետ զուգահեռներ անցկացնելը տեղին չէ: ՍԴ հարցի առնչությամբ տեղի են ունեցել որոշակի գործընթացներ: Խոսքը, մասնավորապես, վերաբերում է Սահմանադրության 213-րդ հոդվածի փոփոխություններին: Սրան հաջորդեց ՍԴ նախկին նախագահի և դատավորների կողմից իրենց ենթադրյալ խախտված իրավունքների պաշտպանություն հայցելը ՄԻԵԴ-ում: Անկախ այն հանգամանքից, թե ով կընտրվի ՍԴ դատավորի պաշտոնում, յուրաքանչյուր գիտակից մարդ, ստանձնելով այս պատասխանատվությունը, պետք է նաև խորապես գիտակցի, թե ինչպիսի բեռ է վերցրել իր ուսերին:

Պատկերացնո՞ւմ եք այն մարտահրավերները, որոնք ծառանալու են Ձեր առջև:

– Հարցն, իհարկե, բազմաշերտ է. փորձեմ մնալ զուտ իրավական հարթությունում: Որոշակիորեն պատկերացնում եմ: Կարծում եմ՝ կարող եմ հավակնել ՍԴ դատավորի պաշտոնին՝ միաժամանակ արձանագրելով, որ սահմանադրական արդարադատությանը, սահմանադրական վերահսկողությանն առնչվող հարցադրումները բավական բարդ են և նուրբ: Թող մեծամիտ չհնչի, բայց պատկերացնում եմ այն մարտահրավերները, որոնք ծառանալու են նաև իմ առջև, եթե ԱԺ-ից վստահության քվե ստանամ:

Ո՞րն է Սահմանադրական դատարանի դատավորի գլխավոր առաքելությունը:

-Պատասխանները կարող են տարբեր լինել: Կարելի է հղում կատարել Սահմանադրական և օրենսդրական նորմերին՝ նշելով ՍԴ դատավորի անկախությունը, անաչառությունը, առաջնորդվելը բացառապես Սահմանադրությամբ և օրենքներով, Սահմանադրության գերակայության ապահովումը: Ինձ համար առանցքային և առաջնային է եղել և մնում մասնագիտական հարթությունում մնալը, անձնային և մասնագիտական սկզբունքներիդ և արժեքներիդ հավատարիմ մնալը, դրանց չդավաճանելը:

Սահմանադրական արդարադատության գործող մոդելը Ձեզ համար ընդունելի՞ է:

-Եթե հարցին անդրադառնանք սահմանադրաիրավական հարթությունում, կարելի է առանձնացնել մի շարք կոնցեպտուալ հարցեր: Սահմանադրական բարեփոխումների մասնագիտական հանձնաժողովը բավականին ակտիվ գործունեություն է ծավալում՝ միտված Սահմանադրության փոփոխությունների կամ նոր Սահմանադրության նախագծի մշակմանը: Այսօր բուռն քննարկումներ են ծավալվում Բարձրագույն դատական ատյանների հնարավոր միավորման հարցի շուրջ, ինչի առնչությամբ ձեռնպահ կմնամ միանշանակ գնահատականներ տալուց՝ փաստելով, որ սահմանադրական արդարադատության թե՛ ամերիկյան, թե՛ եվրոպական մոդելները կենսունակ են, և հարցի առնչությամբ մեկ-երկու դրվագային մոտեցումներ ներկայացնելով՝ հնարավոր չէ միանշանակ եզրահանգում ներկայացնել, թե դրանցից որն է առավել նախընտրելի: Այդ համատեքստում կարևորում եմ յուրաքանչյուր պետությունում ձևավորված սահմանադրական, իրավական և քաղաքական մշակույթի գործոնը, քանզի այս կամ այն մոդելին անցումը չպետք է լինի ինքնանպատակ և լինի սոսկ մեխանիկական ընդօրինակում: Սկզբունքորեն, դեմ չլինելով նոր մոդելի գաղափարին, կարծում եմ՝ դրա ներդրման առնչությամբ պետք է ներկայացվեն ծանրակշիռ փաստարկներ և հիմնավորումներ: Միգուցե, այդ առումով, այնուամենայնիվ, արմատական փոփոխություններ են անհրաժեշտ, որոնք համակարգը կդարձնեն առավել կենսունակ՝ նպաստելով նաև արդարադատության արդյունավետության և կանխատեսելիության մակարդակի բարձրացմանը: Ոլորտային հիմնախնդիրները բազմաթիվ են, սակայն դրանց հնարավոր լուծումները պետք է լինեն համակարգային, որոշակի և կանխատեսելի: Հարցի առնչությամբ, կարևորում եմ եռաստիճան դատական համակարգի պահպանության նպատակահարմարության հարցի քննարկումը՝ վերաքննիչ դատարանների առաքելության, դրանց դերակատարության վերանայման հարցի համատեքստում: Կարծում եմ՝երկաստիճան դատական համակարգին անցում կատարելու պայմաններում որոշակի լուծում կտրվի նաև գործերի ողջամիտ ժամկետում քննության հարցին: Զուգահեռաբար, ցանկանում եմ նշել, որ 2015 թվականի սահմանադրական փոփոխություններով ՍԴ-ին վերապահված առանձին լիազորություններ գործնականում դեռևս իրացված չեն, օրինակ՝ Սահմանադրական մարմինների միջև իրենց Սահմանադրական լիազորություների առնչությամբ առաջացած վեճերի լուծումը, պատգամավորի լիազորությունների դադարեցման հարցի լուծումը՝ Սահմանադրությամբ նախատեսված հիմքերի առկայության դեպքում և այլն: Հետևաբար՝ քանի դեռ այդ լիազորությունները գործնականում իրացված չեն, հնարավոր չէ գնահատական հնչեցնել դրսնց իրացման արդյունավետության հարցի առնչությամբ: Ինչ վերաբերում է այն լիազորություններին, որոնք գործնականում իրացվել և իրացվում են, այս առումով, բարելավման անհրաժեշտությունն առկա է:

Հաշվի առնելով Ձեր անցած ճանապարհը՝ բավականին սկզբունքային եք, արդյո՞ք ՍԴ դատավորի պաշտոնը ստանձնելը կարող է Ձեզ ինչոր առումներով սահմանափակել:

– Խղճիս առաջ հանգիստ եմ այն առումով, որ իմ մասնագիտական լիազորություններն իրականացրել եմ բարեխղճորեն, և այս առումով, որքան էլ հնչեն նաև քննադատություններ, ինձ խոցելի չեմ համարում: Ընդհանուր առմամբ, առկա են նաև քննադատական մոտեցումներ, որոնց նորմալ եմ վերաբերում: Շատ ավելի տարօրինակ կլիներ, եթե, առհասարակ, քննադատություններ չլինեին, անձս և գործունեությունս ներկայացվեին բացառապես դրական լույսի ներքո: Այնուամենայնիվ, կարծում եմ՝ ներուժս կարող եմ պատշաճ կերպով օգտագործել համապատասխան ոլորտում: Գտնում եմ, որ ցանկացած պաշտոն ստանձնելիս առաջին հերթին ստանձնում ես պատասխանատվություն, ինչը ենթադրում է նաև որոշակի սահմանափակումներ, ինչին նորմալ եմ վերաբերում: Վերջապես, պաշտոնը վայելք չէ:

Կյանքում որոշումներ հե՞շտ եք կայացնում:

-Որոշումներ կայացնելիս առաջնորդվում եմ իմ ներքին համոզմունքով և խղճով, դրանց դեմ չեմ գնում՝ անկախ այն հանգամանքից՝ ում է դա դուր գալիս կամ՝ ոչ: Գուցե, դա էլ իմ սկզբունքայնության դրսևորումներից մեկն է:

Այժմ այն կետո՞ւմ եք, որը պատկերացրել եք տարիներ առաջ:

-Ինձ չեմ պատկերացրել այս կետում: Կյանքիս գերնպատակը ՍԴ դատավորի պաշտոնում պաշտոնավարելը չի եղել: ՍԴ դատավորի պաշտոնը համարում եմ չափազանց պատասխանատու և պատվաբեր, իսկ ՍԴ դատավորի բարձր կոչմանը հավատարիմ մնալը՝ հույժ կարևոր:

Ի՞նչն է իրավական դաշտում Ձեզ զայրացնում:

-Զայրացնում է դիլետանտությունը ցանկացած ոլորտում: Ինձ համար առաջնային է պրոֆեսիոնալիզմը. կա որոշակի արժեհամակարգ, որն իրենում պետք է կրի համապատասխան ոլորտում դերակատարութուն ունեցող սուբյեկտը: Եթե ցանկանում ես, իսկապես նվիրվելով աշխատանքիդ, որոշակի ներդրում ունենալ տվյալ ոլորտի կայացման, դրա զարգացման գործում, առաջնային նախապայմաններից է պատշաճ մասնագիտական պատրաստվածությունը: Այս առումով, դիլետանտիզմը շատ լուրջ խոչընդոտ է եղել և մնում: Իհարկե, ըստ իս, առնվազն ոչ պակաս կարևոր են մարդկային որակները, որոնց խոցելի լինելու պարագայում մասնագիտական որակներն այլևս դառնում են երկրորդական: Կատարյալ վիճակը երկուսի զուգակցումն է:

Ձեր հասցեին նաև քննադատություններ հնչեցին, ո՞րն էր ամենաանհավանականը:

-Առողջ քննադատությանը նորմալ եմ վերաբերվել և վերաբերում: Քննադատությունը ևս նպաստում է թե՛ անձնային, թե՛ մասնագիտական որակների բարելավմանը: Անառողջ քննադատություններ ևս հնչել և հնչում են: Չէի ուզի որևէ անձի թիրախավորել, բայց դրանցից մեկն այն է, որ աշխատել եմ նախորդ իշխանությունների օրոք և մասնակցություն եմ ունեցել «Կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողովի մասին» և հարակից օրինագծերի փաթեթի մշակմանը: Մարդիկ, ովքեր հնչեցնում են այսօրինակ հայտարարություններ, նախ՝ թող չմոռանան, որ հիշյալ փաթեթն ԱԺ կողմից ընդունվել է առանց դեմ ձայների: Երկրորդ՝ եթե կայացած իրավաբան ես և ներուժդ արդյունավետորեն ներդնում ես այս կամ այն ոլորտում, սկզբունքային նշանակություն չունի, թե որ իշխանության օրոք ես աշխատում:

Ո՞րն է եղել Ձեր՝ մասնագիտական լավագույն ձեռքբերումը:

-Վերջին տարիներին աշխատել եմ հակակոռուպցիոն ոլորտում, մասնագիտական գործունեությունս առնչվել է կոռուպցիայի կանխարգելմանը: Կարծում եմ՝նշված ոլորտում բավականին զարգացել, ինքնակրթվել, ինքնակատարելագործվել եմ. որոշակի, միգուցե՝ համեստ ներդրում ունեցել եմ կոռուպցիայի կանխարգելման համակարգի կայացման, դրա զարգացման գործում:

Հրաչուհի Ալմաստյան
GPnews.am

Այստեղ Կարող է լինել Ձեր գովազդը։
#5

Related Articles

Թողնել պատասխան

Ձեր էլ-փոստի հասցեն չի հրապարակվելու։ Պարտադիր դաշտերը նշված են *-ով